Svjetska fudbalska organizacija FIFA našla se pod sve većim pritiskom kritika zbog svog odnosa prema palestinskom fudbalu i odbijanja da sankcioniše Izraelski fudbalski savez (IFA) za aktivnosti na okupiranoj palestinskoj teritoriji. Uprkos eksplicitnim odredbama u vlastitom statutu koje zahtijevaju poštovanje ljudskih prava, FIFA sistematski zanemaruje kršenja kada je u pitanju palestinski fudbal.
Palestinski fudbalski savez (PFA) godinama zahtijeva od FIFA-e da suspenduje IFA zbog dozvole da se ligaške utakmice igraju na okupiranoj i otimačkoj palestinskoj zemlji, na stadionima timova koji se nalaze u ilegalnim izraelskim naseljima. FIFA je dosad odbila sve takve zahtjeve, pozivajući se na navodno pravnu složenost situacije.
Organizacija nije osudila masovno ubijanje i sakaćenje palestinskih fudbalera niti je zahtijevala puštanje pritvorenih igrača. Među nedavno pritvorenim fudbalerkama su Rand Halawani i Natalie Abu Dayyeh, članice palestinske ženske fudbalske reprezentacije. FIFA nije protestovala ni protiv uništavanja palestinskih fudbalskih stadiona.
Prema dostupnim informacijama, FIFA nije poduzela ništa kako bi prisilila Izrael da napusti različite politike koje ograničavaju i potkopavaju palestinski fudbal. Među tim politikama je i uskraćivanje dozvola za putovanje palestinskim timovima, što direktno utiče na njihovu mogućnost učešća u međunarodnim takmičenjima.
IFA nije samo tolerisao i normalizovao rasizam, apartheid i okupaciju, već je učestvovao i u naporima da čestita učešće izraelskih fudbalera u ratnim zločinima u Gazi i Libanu. Ova tvrdnja dodatno pojačava kritike na račun FIFA-inog pristupa situaciji.
Uprkos ponovljenim presudama Međunarodnog suda pravde i različitim rezolucijama Ujedinjenih nacija, FIFA nastavlja tvrditi da su palestinski zahtjevi "izuzetno složeno pitanje prema međunarodnom javnom pravu" i da "konačni pravni status Zapadne obale ostaje neriješen". Kritičari tvrde da ovo predstavlja ništa drugo do podržavanje izraelskih stavova.
Nedavni događaji na Svjetskom prvenstvu dodatno su stavili FIFA-u i njeno vodstvo pod lupu javnosti. Odluka organizacije da poništi suspenziju američkog fudbalera nakon intervencije predsjednika Donalda Trumpa uznemirila je navijače širom svijeta. Ovaj potez mnogi tumače kao dokaz da FIFA djeluje kao politički alat, a ne nezavisna sportska organizacija.
Postojale su i optužbe da su sudije favorizovale Argentinu u svojim odlukama tokom utakmica protiv Egipta i Zelenortskih Ostrva. Ovi incidenti doprinose rastućoj percepciji da FIFA ne djeluje transparentno i nepristrasno.
Za Palestinu, korumpirana priroda FIFA-e nije nova pojava. Palestinski fudbalski zvaničnici i navijači godinama svjedoče o sistematskom zanemarivanju njihovih prava i potreba od strane svjetske fudbalske organizacije.
Statut FIFA-e jasno zahtijeva od organizacije da poštuje ljudska prava u svim svojim aktivnostima. Međutim, kada je u pitanju palestinski fudbal, ova odredba izgleda da se ne primjenjuje. Kritičari tvrde da FIFA primjenjuje dvostruke standarde, brzo reagujući na kršenja u nekim dijelovima svijeta dok ignorira druge.
Situacija palestinskih fudbalera na terenu je alarmantna. Mnogi su ubijeni ili teško povrijeđeni tokom izraelskih vojnih operacija. Fudbalski stadioni su uništeni, a infrastruktura potrebna za razvoj sporta je devastirana. Uprkos ovim očiglednim kršenjima, FIFA nije poduzela konkretne korake.
Ograničenja kretanja koja Izrael nameće palestinskim timovima predstavljaju dodatnu prepreku. Fudbaleri često ne mogu dobiti dozvole za putovanje na međunarodna takmičenja ili čak na utakmice u drugim dijelovima Palestine. Ovo direktno krši njihovo pravo na učešće u sportu.
Pritvori palestinskih fudbalera, uključujući članice ženske reprezentacije, predstavljaju još jedan oblik pritiska na palestinski fudbal. Rand Halawani i Natalie Abu Dayyeh su samo dva primjera fudbalera koji su se našli u pritvoru, a FIFA nije javno zahtijevala njihovo puštanje.
Činjenica da se ligaške utakmice IFA igraju na okupiranoj teritoriji predstavlja direktno kršenje međunarodnog prava. Timovi iz ilegalnih izraelskih naselja učestvuju u izraelskoj ligi, što efektivno normalizuje okupaciju kroz sport. PFA je više puta tražila od FIFA-e da zabrani ovu praksu, ali bez uspjeha.
FIFA-ino pozivanje na pravnu složenost situacije mnogi smatraju izgovorom. Međunarodni sud pravde i UN su jasno definisali status okupirane palestinske teritorije. Tvrdnja da pravni status Zapadne obale ostaje neriješen direktno se kosi sa međunarodnim pravom i presudama međunarodnih sudova.
Kritičari tvrde da FIFA djeluje kao politički alat, a ne kao nezavisna sportska organizacija. Intervencija američkog predsjednika u slučaju suspenzije fudbalera i naknadno poništavanje te suspenzije od strane FIFA-e ilustruje kako politički pritisak može uticati na odluke organizacije.
Optužbe o favorizovanju Argentinu tokom utakmica na Svjetskom prvenstvu dodatno narušavaju kredibilitet FIFA-e. Ako su sudijske odluke zaista bile pristrasne, to postavlja pitanja o integritetu cijelog takmičenja i ulozi FIFA-e u osiguravanju fer igre.
Za palestinski fudbal, posljedice FIFA-inog nečinjenja su dalekosežne. Mladi talenti nemaju pristup adekvatnoj infrastrukturi ili mogućnostima za razvoj. Reprezentativni timovi ne mogu normalno funkcionisati zbog ograničenja kretanja. Fudbaleri žive u strahu od nasilja i pritvora.
IFA-ino učešće u normalizaciji okupacije kroz sport predstavlja poseban problem. Dozvoljavajući timovima iz ilegalnih naselja da učestvuju u svojoj ligi, IFA efektivno legitimizuje okupaciju. FIFA-ino odbijanje da se suoči sa ovim pitanjem šalje poruku da su politički obziri važniji od poštovanja ljudskih prava.
Tvrdnje da su izraelski fudbaleri učestvovali u ratnim zločinima u Gazi i Libanu, i da je IFA čestitao njihovo učešće, predstavljaju ozbiljne optužbe koje zahtijevaju istragu. Ako su tačne, one pokazuju do koje mjere sport može biti instrumentalizovan u službi političkih i vojnih ciljeva.
Palestinski fudbalski savez nastavlja da se bori za priznanje svojih prava unutar FIFA-e. Međutim, bez konkretne podrške od strane svjetske fudbalske organizacije, njihovi napori ostaju uglavnom bezuspješni. Situacija zahtijeva hitnu intervenciju i primjenu istih standarda koji se primjenjuju u drugim dijelovima svijeta.
Pitanje da li je FIFA nezavisna sportska organizacija ili politički alat postaje sve relevantnije. Njeno ponašanje u slučaju Palestine, kao i nedavni incidenti na Svjetskom prvenstvu, sugerišu da politički faktori igraju značajnu ulogu u njenim odlukama. Ovo narušava osnovne principe sporta kao neutralnog prostora koji transcendira politiku.
Dok FIFA nastavlja da ignorira kršenja ljudskih prava u palestinskom fudbalu, njen kredibilitet kao svjetske fudbalske organizacije nastavlja da opada. Bez konkretnih akcija i primjene vlastitog statuta koji zahtijeva poštovanje ljudskih prava, FIFA će nastaviti da bude percipirana kao organizacija koja primjenjuje dvostruke standarde i djeluje u političke svrhe.
Pratite TodayFootballMatch za sve detalje.
